Suyckerhoff-hofje
Verborgen in de levendige Jordaan, achter een statige maar onopvallende gevel aan de Lindengracht, ligt het Suyckerhoff-hofje. Dit hofje is een prachtig voorbeeld van de 17e-eeuwse liefdadigheid en een oase van rust te midden van de stadsdrukte. Hoewel het niet toegankelijk is voor het publiek, vertelt de buitenkant en de geschiedenis een rijk verhaal over het leven in Amsterdam door de eeuwen heen. Het is een van de vele 'geheime' tuinen die de stad rijk is en belichaamt de typisch Amsterdamse traditie van het zorgen voor de minderbedeelden via private stichtingen.
#### Beschrijving
Het Suyckerhoff-hofje, gelegen op Lindengracht 149-163, presenteert zich aan de straatkant met een classicistische poort die de enige toegang vormt tot de serene binnenwereld. Eenmaal door de poort (wat voor bezoekers helaas niet mogelijk is) ontvouwt zich een rechthoekige binnenplaats omringd door de woningen. De sfeer is er een van ingetogen kalmte, een sterk contrast met de wekelijkse markt en de drukte van de Lindengracht. De binnentuin is doorgaans zorgvuldig onderhouden met groen en bloemen, en vaak staat in het midden nog een oude waterpomp, een relikwie uit de tijd dat de bewoners hier hun water haalden. De huisjes zelf zijn sober en functioneel, opgetrokken uit rode baksteen met karakteristieke ramen. Het geheel ademt een sfeer van gemeenschap en beslotenheid, precies zoals de stichter het ooit bedoeld moet hebben.
#### Geschiedenis
De geschiedenis van het hofje begint bij Pieter Adriaensz. Suyckerhoff, een welgestelde handelaar en suikerbakker. In zijn testament van 1667 liet hij een aanzienlijk bedrag na voor de oprichting van een hofje. Zijn doel was het bieden van gratis huisvesting aan "behoeftige en godsvruchtige Protestantse weduwen of vrijsters". Na zijn dood werd zijn wens uitgevoerd en werd het hofje gebouwd op een perceel aan de Lindengracht, in de toen nog relatief nieuwe stadsuitbreiding de Jordaan.
Eeuwenlang functioneerde het hofje onder het toezicht van een college van regenten, die het kapitaal van de stichting beheerden en toezagen op het welzijn van de bewoonsters. Een belangrijke gebeurtenis in de 20e eeuw was de fusie in 1962 met een ander Amsterdams hofje: het Zonshofje, dat oorspronkelijk aan de Prinsengracht lag. Door financiële en praktische overwegingen werd besloten de twee stichtingen samen te voegen. De bewoonsters van het Zonshofje verhuisden naar het Suyckerhoff-hofje, dat sindsdien officieel de "Verenigde Hofjes van Suyckerhoff en Van der Zon" heet, hoewel in de volksmond de oorspronkelijke naam is blijven hangen. Tegenwoordig is het hofje nog steeds bewoond en fungeert het als sociale huurwoning, beheerd door een woningcorporatie.
#### Architectuur
De architectuur van het Suyckerhoff-hofje is kenmerkend voor de sobere, Hollandse classicistische stijl van de late 17e eeuw. De aandacht wordt direct getrokken door de zandstenen toegangspoort. Boven de poort bevindt zich een opvallende gevelsteen. Hierop staan drie suikerbroden afgebeeld, een directe en duidelijke verwijzing naar het beroep van de stichter, Pieter Suyckerhoff. Boven de suikerbroden staat de naam van het hofje en het stichtingsjaar gebeiteld.
De woningen zijn verdeeld over twee verdiepingen en zijn gebouwd in een U-vorm rond de binnentuin. De architectuur is niet uitbundig maar functioneel en degelijk, met een nadruk op eenvoud en symmetrie. Een bijzonder element is de aanwezigheid van een regentenkamer. Dit was de ruimte waar de regenten vergaderden en de administratie van het hofje voerden. De aanwezigheid van een dergelijke kamer, vaak met een rijkere aankleding, was een teken van de status en het vermogen van de stichting. Het is een van de weinige hofjes in de Jordaan met een eigen, oorspronkelijke regentenkamer.
#### Bezoekersinformatie
- Adres: Lindengracht 149, 1015KE Amsterdam.
- Toegang:Het Suyckerhoff-hofje is een privé-wooncomplex en is niet toegankelijk voor het publiek. De poort is vrijwel altijd gesloten om de rust en de privacy van de bewoners te waarborgen. Dit wordt streng nageleefd. Toeristen en geïnteresseerden wordt dringend verzocht dit te respecteren en niet te proberen naar binnen te gaan. De prachtige gevel en de historische toegangspoort aan de Lindengracht 149-163 zijn echter goed te bezichtigen vanaf de openbare weg en bieden al een mooi inkijkje in de rijke geschiedenis van deze plek.
#### Leuke Weetjes
- Naam en Beroep: De naam "Suyckerhoff" is een prachtige woordspeling. Het combineert de achternaam van de stichter met zijn beroep (suikerbakker) en de functie van het gebouw (een hof).
- De Gevelsteen van het Zonshofje: Na de fusie in 1962 werd de originele gevelsteen van het Zonshofje, die een stralende zon afbeeldt, verplaatst en ingemetseld in de muur van de binnentuin van het Suyckerhoff-hofje als aandenken aan de samensmelting.
- Verborgen voor de Markt: Op zaterdagen is er een grote, levendige markt op de Lindengracht. Duizenden mensen lopen dan langs de poort van het hofje, zich totaal onbewust van de oase van stilte die zich slechts enkele meters daarachter bevindt.
- Ononderbroken Woonfunctie: In tegenstelling tot veel andere historische gebouwen heeft het hofje zijn oorspronkelijke woonfunctie nooit verloren. Al meer dan 350 jaar biedt het onderdak aan Amsterdammers.