
Korte Begijnestraat 18, 2011 HC Haarlem
Johannes Enschedé Hof
Introductie
Ontdek een uniek stukje Haarlem waar eeuwenoude traditie en moderne architectuur samenkomen. Het Johannes Enschedé Hof is niet zomaar een hofje; het is een 21e-eeuwse interpretatie van een historisch concept. In tegenstelling tot de vele middeleeuwse hofjes van de stad, opende dit hof zijn deuren pas in 2007. Het vertelt een bijzonder verhaal over een lang gekoesterde wens, de beroemde drukkersfamilie Enschedé en de kunst van het creëren van een rustige oase in het hart van de bruisende stad. Dit hofje is een must-see voor liefhebbers van zowel geschiedenis als hedendaags design.
Beschrijving
Het Johannes Enschedé Hof is een oase van moderne rust, verborgen achter een bescheiden gevel in de binnenstad van Haarlem. Bij binnenkomst wordt de bezoeker verrast door de strakke lijnen, het slimme gebruik van licht en de serene sfeer. Het hofje is opgebouwd in een U-vorm rondom een prachtig onderhouden, minimalistische binnentuin. De tuin is het sociale hart van het complex, waar bewoners elkaar kunnen ontmoeten. De tien woningen zijn ontworpen met oog voor privacy en comfort. Grote glazen puien zorgen voor een overvloed aan daglicht en bieden een mooi uitzicht op de groene binnentuin, terwijl strategisch geplaatste muren en privéterrassen de privacy van de bewoners waarborgen. Het geheel straalt een gevoel van kalmte, gemeenschap en hoogwaardige, ingetogen luxe uit.
Geschiedenis
De geschiedenis van dit hofje is opmerkelijk en overspant bijna anderhalve eeuw. De oorsprong ligt in het testament van Johannes Enschedé III, een telg uit de wereldberoemde Haarlemse drukkersfamilie Royal Joh. Enschedé, die in 1866 overleed. In zijn testament sprak hij de wens uit om een hofje te stichten voor alleenstaande oudere dames, bij voorkeur familieleden of (oud-)medewerksters van het familiebedrijf. Er werd een stichting opgericht om deze wens te vervullen, maar het vinden van een geschikte en betaalbare locatie in de dichtbebouwde Haarlemse binnenstad bleek een enorme uitdaging. Decennialang bleef de wens onvervuld. Pas aan het begin van de 21e eeuw deed zich de perfecte kans voor. Na een lange zoektocht en zorgvuldige planning kon, maar liefst 141 jaar na het overlijden van de stichter, zijn droom eindelijk worden gerealiseerd. In 2007 werd het Johannes Enschedé Hof officieel geopend, een modern monument met een diepe historische verankering.
Architectuur
Het ontwerp van het Johannes Enschedé Hof is van de hand van de gerenommeerde architecten Joost en Coen van Velsen. Hun visie was om een moderne leefomgeving te creëren die de traditionele waarden van een hofje – beschutting, gemeenschap en rust – respecteert. Het resultaat is een meesterwerk van hedendaagse architectuur. Er is gekozen voor duurzame en warme materialen. De gevels zijn opgetrokken uit een speciale, donkerrode baksteen die een link legt met de historische bebouwing van Haarlem. Dit wordt gecombineerd met veel glas en houten elementen, wat zorgt voor een open en lichte uitstraling. De woningen zijn compact maar efficiënt ingedeeld, met een focus op ruimtelijkheid en functionaliteit. Het ontwerp won diverse prijzen, waaronder de Lensvelt de Architect Interieurprijs 2007, en werd genomineerd voor de prestigieuze Rietveldprijs. Het is een schoolvoorbeeld van hoe hedendaagse architectuur naadloos kan worden ingepast in een historische context.
Bezoekersinformatie
- Adres: Korte Begijnestraat 18, 2011 HC Haarlem
- Openingstijden: Het hofje is doorgaans geopend voor publiek van maandag tot en met zaterdag, tussen 10:00 en 17:00 uur. Op zon- en feestdagen is het gesloten om de rust van de bewoners te garanderen.
- Toegang: De toegang is gratis.
- Belangrijk: Dit is een wooncomplex. Bezoekers worden dringend verzocht de rust en de privacy van de bewoners te respecteren. Wees stil, loop niet over het gras en fotografeer de bewoners niet zonder uitdrukkelijke toestemming.
Leuke Weetjes
- De lange wachttijd: Tussen het overlijden van de stichter Johannes Enschedé III en de daadwerkelijke opening van het hofje zit een periode van 141 jaar.
- Drukkerserfgoed: De familie Enschedé was eeuwenlang verantwoordelijk voor het drukken van de Nederlandse bankbiljetten, postzegels en andere officiële documenten.
- Een van de nieuwste: Het Johannes Enschedé Hof is een van de jongste hofjes van Nederland en het meest recente hofje dat in Haarlem is gebouwd.
- Exclusieve bewoning: Hoewel het hofje nu openstaat voor alle alleenstaande dames op leeftijd, hebben familieleden en oud-medewerkers van het bedrijf Royal Joh. Enschedé nog steeds voorrang bij de toewijzing van een woning.
- Bekroond ontwerp: Het hofje wordt internationaal geprezen om zijn architectuur en dient als inspiratie voor moderne stedelijke woonprojecten.